İLETKEN, YARI İLETKEN VE YALITKANLAR

İLETKEN, YARI İLETKEN VE YALITKANLAR

İletkenler :

Bir maddenin iletkenliğini belirleyen en önemli faktör, atomlarının son yörüngesindeki elektron sayısıdır. Bu son yörüngeye “Valans Yörünge” üzerinde bulunan elektronlara da “Valans Elektron” denir. Valans elektronlar atom çekirdeğine zayıf olarak bağlıdır. Valans yörüngesindeki elektron sayısı 4 ‘den büyük olan maddeler yalıtkan 4 ‘den küçük olan maddeler de iletkendir. Örneğin bakır atomunun son yörüngesinde sadece bir elektron bulunmaktadır. Bu da bakırın iletken olduğunu belirler. Bakırın iki ucuna bir eletrik enerjisi uygulandığında bakırdaki valans elektronlar güç kaynağının pozitif kutbuna doğru hareket eder. Bakır elektrik iletiminde yaygın olarak kullanılmaktadır. Sebebi ise maliyetinin düşük olması ve iyi bir iletken olmasıdır. En iyi iletken altın, daha sonra gümüştür. Fakat bunların maaliyetinin yüksek olması nedeniyle elektrik iletiminde kullanılmamaktadır.

 

Yalıtkanlar :

Yalıtkan maddelerin atomlarının valans yörüngelerinde 8 elektron bulunur. Bu tür yörüngeler doymuş yörünge sınıfına girdiği için elektron alıp verme gibi bir istekleri yoktur. Bu sebeplede elektriği ilemezler. Yalıtkan maddeler iletken maddelerin yalıtımında kullanılır. Yalıtkan maddelere örnek olarak tahta, cam ve plastiği verebiliriz. İsterseniz bu örnekleri arttırabilirsiniz.

 

Yarı İletkenler :

Aşağıdaki şekilde gördüğünüz gibi yarı iletkenlerin valans yörüngelerinde 4 elektron bulunmaktadır. Bu yüzden yarı iletkenler iletkenlerle yalıtkanlar arasında yer almaktadır. Elektronik elemanlarda en yaygın olarak kullanılan yarı iletkenler Germanyum ve Silisyumdur. Tüm yarı iletkenler son yörüngelerindeki atom sayısını 8 ‘e çıkarma çabasındadırlar. Bu nedenle saf bir germenyum maddesinde komşu atomlar son yörüngelerindeki elektronları Kovalent bağ ile birleştirerek ortak kullanırlar. Aşağıdaki şekilde Kovalent bağı görebilirsiniz. Atomlar arasındaki bu kovalent bağ germanyuma kristallik özelliği kazandırır. Silisyum maddeside özellik olarak germanyumla hemen hemen aynıdır. Fakat yarı iletkenli elektronik devre elemanlarında daha çok silisyum kullanılır. Silisyum ve Germanyum devre elemanı üretiminde saf olarak kullanılmaz. Bu maddelere katkı katılarak Pozitif ve Negatif maddeler elde edilir. Pozitif (+) maddelere “P tipi”, Negatif (-) maddelerede “N tipi” maddeler denir.

 

 

N Tipi Yarı İletken :

Arsenik maddesinin atomlarının valans yörüngelerinde 5 adet elektron bulunur. Silisyum ile arsenik maddeleri birleştrildiğinde, arsenik ile silisyum atomlarının kurdukları kovalent bağdan arsenik atomunun 1 elektronu açıkta kalır. Aşağıdaki şekilde açıkta kalan elektronu görebilirsiniz. Bu sayede birleşimde milyonlarca elektron serbest kalmış olur. Bu da birleşime “Negatif Madde” özelliği kazandırır. N tipi madde bir gerilim kaynağına bağlandığında üzerindeki serbest elektronlar kaynağın negatif kutbundan itilip pozitif kutbundan çekilirler ne gerilim kaynağının negatif kutbundan pozitif kutbuna doğru bir elektron akışı başlar.

 

 

P Tipi Yarı İletken :

Bor maddesininde valans yörüngesinde 3 adet elektron bulunmaktadır. Silisyum maddesine bor maddesi enjekte edildiğinde atomların kurduğu kovalent bağlardan bir elektronluk eksiklik kalır. Bu eksikliğe “Oyuk” adı verilir. Bu elektron eksikliği, karışıma “Pozitif Madde” özelliği kazandırır. P tipi maddeye bir gerilim kaynağı bağlandığında kaynağın negatif kutbundaki elektronlar p tipi maddeki oyukları doldurarak kaynağın pozitif kutbuna doğru ilerlerler. Elektronlar pozitif kutba doğru ilerlerken oyuklarda elektronlerın ters yönünde hareket etmiş olurlar. Bu kaynağın pozitif kutbundan negatif kutbuna doğru bir oyuk hareketi sağlar.

Azınlık ve Çoğunluk Taşıyıcılar :

Silisyum ve germanyum maddeleri tamamiyle saf olarak elde edilememektedir. Yani maddenin içinde, son yörüngesinde 5 ve 3 elektron bulunduran atomlar mevcuttur. Bu da P tipi maddede elektron, N tipi maddede oyuk oluşmasına sebep olur. Fakat P tipi maddede istek dışı bulunan oyuk sayısı, istek dışı bulunan elektron sayısından fazladır. Aynı şekilde N tipi maddede de istek dışı bulunan elektron sayısı istek dışı bulunan oyuk sayısından fazladır. İşte bu fazla olan oyuk ve elektronlara “Çoğunluk Taşıyıcılar” az olan oyuk ve elektronlara da”Azınlık Taşıyıcılar” denir. Azınlık taşıyıcılar yarı iletkenli elektronik devre elemenlarında sızıntı akımına neden olur. İçeriğinde çok sayıda yarı iletkenli devre elemanı bulunduran entegrelerde fazladan gereksiz akım çekimine yol açar ve bu da elemanın ısınmasına, hatta zarar görmesine neden olur.

 BAKIR İLETKENLİ TELEFON KABLOLARI – DOLGUSUZ YERALTI TELEFON KABLOLARI

KPD-PAP , PD-PAP n x 2 x 0.4, 0.5, 0.6, 0.9

Yeraltına Döşenen, Dolgusuz, Bakır İletkenli, Solid veya Köpüklü Polietilen Yalıtkanlı, Yıldız Dörtlü Düzeninde, Polietien, Alüminyum, Polietilen Kılıflı, Şehiriçi Ses Frekans, Haberleşme Kabloları

KABLO YAPISI

İletken  

:

Tavlanmış, düzgün çekilmiş elektrolitik bakır iletken.
Yalıtkan  

:

Solid veya köpüklü ( Skin-foam) PE. Yalıtkanlar farklı renklerle
      renklendirilerek birbirlerinden ayrılmaktadır. Yalıtkan renkleri
      müşteri isteklerine göre belirlenmektedir.  
   

 

 
Dörtleme  

:

Yalıtılmış dört adet iletken bir yıldız dörtlü teşkil edecek şekilde uygun hatve ile bükülürler
Kablo özü

:

Dörtlülerin birarada bükülmesiyle alt gruplar oluşturulur.
      Alt grupların birarada bükülmesi ile grup oluşturulur.
      Grupların veya alt grupların birarada bükülmesiyle
      kablo özü oluşturulur.          
Öz sarma bandı

:

Kablo özü üzerine plastik bant sarılır.
İç kılıf  

:

Siyah PE malzeme ile iç kılıf yapılır.    
Alüminyum koruyucu

:

İki tarafı PE ile kaplanmış alüminyum folyo boyuna
      ve bindirmeli olarak sarılır.
Dış kılıf  

:

Siyah PE malzeme ile dış kılıf yapılır.
Kablo markalaması

:

Dış kılıf üzerine sıcak baskı yöntemiyle isteğe bağlı olarak yazı yazılabilmekte ve metraj yapılabilmektedir.
Kablo boyu

:

Müşteri isteklerine ve kablo tipine bağlı olarak değişebilmektedir.
      Boy toleransı ± 5% tir.
Paketleme

:

Kablolar ağaç makaralara sarılır ve makara etrafı kapak tahtaları ile örtülür.
      Kablo Uçları uygun şekilde kapatılır. Testleri tamamlanmış kablolar,
      alt uçlarına takılmış Sübaplardan uygun basınçta kuru hava ile doldurulur.
      Makara üzerine yön okları ve Tanıtıcı etiketler konur.
      Makara boyutları müşteri isteklerine göre değişebilmektedir.

 

Standard Ağaç Makara Boyutları (mm)


Makara tipi  

C

TA

D

E

EH

EP

FC

GY

GT

Flanş çapı (A)  

850

1000

1180

1360

1500

1500

1800

1900

2000

En büyük genişlik (L)

570

845

845

880

880

1070

1070

1090

1300

Kablo sarım genişliği (D)

450

720

720

733

733

918

900

940

1120

Göbek deliği (E)  

85

85

85

85

85

85

85

85

85

 

Kabloların elektriksel ve mekaniksel özellikler müşteri isteklerine uygun tasarlanabilmektedir.

 

BAKIR İLETKENLİ TELEFON KABLOLARI – DAHİLİ TESİSAT KABLOLARI

KABLO YAPISI

İletken  

:

0,5 mm. çaplı tavlı solid veya kalaylı bakır.
Yalıtkan  

:

PVC izolasyon.
      Yalıtkanlar farklı renklerle birbirlerinden ayrılmaktadır.Tablo 1.’e bakınız.
Perleme

:

Yalıtılmış iki adet iletken bir çift   teşkil edecek şekilde uygun hatve ile bükülürler.
Kablo Özü : Perler birarada bükülerek alt gruplar oluşturulur. Alt grupların birarada bükülmesiyle
    grup oluşturulur. Grupların veya alt grupların birarada bükülmesiyle kablo özü
    oluşturulur. Alt gruplar ve grup renkli şeritlerle birbirlerinden ayrılmaktadır.
    Tablo 2.’ye bakınız.
Öz Sarma Bandı : Plastik Bant
Toprak Teli

:

0,5 mm. çaplı tavlı kalaylı bakır tel.
Kılıf  

:

Gri renkli PVC    
                         
Kablo boyu

:

Müşteri isteklerine ve kablo tipine bağlı olarak değişebilmektedir.
      Boy toleransı ± 5% tir.
Paketleme

:

Kablolar ağaç makaralara sarılır ve makara etrafı kapak tahtaları ile örtülür.
      Kablo uçları uygun şekilde kapatılır. Makara üzerine yön okları ve tanıtıcı etiketler konulur.
      Makara boyutları müşteri isteklerine göre değişebilmektedir.

Standard Ağaç Makara Boyutları (mm)


Makara tipi  

B7

C

TA

Flanş çapı (A)  

700

850

1000

En büyük genişlik (L)

570

570

845

Kablo sarım genişliği (D)

450

450

720

Göbek deliği (E)  

85

85

85

 

Elektriksel.Özellikler Doğru Akım Direnci + 20 ° C de, ohm/km : maks. 97,8
  Efektif Kapasite , + 20 ° C de , nF/km : maks. 120
  Yalıtkanlık Direnci, + 20 °C de, Mohm *km : min. 100
  (1 dakika süreyle 500 Vdc gerilim uygulanarak )
  Dielektrik Dayanım : delinme yok
  (Herhangi bir iletken ile biraraya toplanmış
  diğer iletkenler arasına 500 Vdc gerilim 1dakika süreyle uygulanır)

 

 

 

Fiziksel Özellikler

kablo tipi

kablo çapı
nominal,mm

standart boy
metre

net ağırlık
kg/km

makara tipi

brüt ağırlık
kg/km

1 x 2x 0,5 +0,5

4,1

5000

20

B7

122

2 x 2x 0,5 +0,5

4,6

5000

30

C

200

4 x 2x 0,5 +0,5

5,5

5000

40

C

250

6 x 2x 0,5 +0,5

6,2

5000

50

TA

330

10 x 2x 0,5 +0,5

7,3

1000

75

B7

97

15 x 2x 0,5 +0,5

8,0

1000

105

B7

127

20 x 2x 0,5 +0,5

9,0

1000

130

B7

152

30 x 2x 0,5 +0,5

10,5

1000

180

C

230

50 x 2x 0,5 +0,5

13,8

1000

305

TA

385

100 x 2x 0,5 +0,5

18,5

500

565

TA

363

150 x 2x 0,5 +0,5

22,0

500

815

TA

488

200 x 2x 0,5 +0,5

25,3

500

1085

TA

623

 

Tablo 1
Yalıtkan renk düzeni

a- teli

b-teli

çift numarası

 

Beyaz

Mavi

1

Beyaz

Portakal

2

Beyaz

Yeşil

3

Beyaz

Kahverengi

4

Beyaz

Gri

5

Kırmızı

Mavi

6

Kırmızı

Portakal

7

Kırmızı

Yeşil

8

Kırmızı

Kahverengi

9

Kırmızı

Gri

10

Siyah

Mavi

11

Siyah

Portakal

12

Siyah

Yeşil

13

Siyah

Kahverengi

14

Siyah

Gri

15

 

 

Tablo2

Alt Grup ve Grup No

Tanıtma Şeriti Renkleri

1

  Mavi

2

  Portakal

3

  Yeşil

4

  Kahverengi

5

  Gri

6

  Mavi-Beyaz

7

  Portakal-Beyaz

8

  Yeşil-Beyaz

9

  Kahverengi-Beyaz

 10

  Gri-Beyaz

11

  Mavi-Sarı

12

  Portakal-Sarı

13

  Yeşil-Sarı

14

  Kahverengi-Sarı

15

  Gri-Sarı

16

  Mavi-Menekşe

17

  Portakal-Menekşe

18

  Yeşil-Menekşe

19

  Kahverengi-Menekşe

20

  Gri-Menekşe

 

Yeraltı Fiber Optik Kablolar

Uygulama:

Yeraltına Döşenen Fiber Optik Kablolar

Kablo Yapısı:

Fiber

Fiber özellikleri müşteri isteklerine uygun olarak belirlenir.

 

İkincil Kaplama

Yüksek modüllü plastik malzemeden tüp yapılır : hydrolysis resistant polybuthylene terephtalate (PBT). Kablo yapısına bağlı olarak uygun sayıda fiberler bu tüp içine yerleştirilir.Tüp boyutları belirlenirken fiberlerin herhangi bir stres altında kalmamaları esastır. Tüp içi özel dolgu (jel) malzemesi ile doldurulur.

 

 

 

Bükülü Kablo Özü

Tüpler, bir merkez elemanı etrafında SZ veya helisel şekilde bükülürler. Büküm  esnasında kablo özü dolgu ( jel gibi) malzemesi ile doldurulur. Bu malzeme öz içerisinden su yürümesini engellemektedir.

Merkez Elemanı

Tüplerin ve fiberlerin herhangi bir stres altında kalmamaları için taşıyıcı bir kuvvet elemanıdır. Metal veya metal olmayan bir malzemeden yapılmış olabilir. Boyutları ve malzeme tipi kablo yapısına ve montaj koşullarına bağlı olarak belirlenmektedir.

Öz Sarma Bandı

Nonhygroscopic bir bant öz üzerine boyuna ve bindirmeli olarak sarılmaktadır.

Su Sızdırmazlık Bandı

Suyun kablo özü ile İç kılıf arasında yürümesini önleyici tabakadır. Bunun için aramide ipler veya bazı özel sızdımazlık  bantları kullanılmaktadır.

İç Kılıf

PE malzeme ile iç kılıf yapılır.

Zırhlama

İç Kılıf üzerine korugasyonlu çelik bant boyuna ve bindirmeli olarak sarılır.İç kılıf ile çelik bant arası su sızdırmazlığını sağlayan bir dolgu malzemesi ile doldurulur.

Dış Kılıf

PE malzeme ile dış kılıf yapılır.

Kılıf markalaması

Kılıf üzerine sıcak baskı yöntemi ile isteğe uygun yazı yazılabilmekte ve metraj yapılabilmektedir.

Kablo Boyu

Müşteri isteğine ve kablo yapısına bağlı olarak değişebilmektedir.

Optik Karakteristikler

Optik karakteristikler, kullanılan fiber tipine ve müşteri isteklerine bağlı olarak değişebilmektedir.

Mek. Karakteristikler

Müşteri isteklerine bağlı olarak belirlenir. Mekanik özellikleri, çalışma, montaj ve iklim koşulları belirleyebilmektedir.

Paketleme

Kablo ağaç makaralara sarılmakta ve makaranın etrafı kapak tahtaları ile örtülmektedir. Kablo uçları uygun bir şekilde kapatılmaktadır. Makara üzerine yön okları ve ürün  tanıtıcı etiketler konmaktadır.

 

Kablo Kesiti

 

 

 

 

Hava Hattı Fiber Optik kablolar

Uygulama

Havai Tip Metalsiz Fiber Optik Kablolar

Kablo Yapısı

Fiber

Fiber özellikleri müşteri isteklerine uygun olarak belirlenir.

İkincil Kaplama

Yüksek modüllü plastik malzemeden tüp yapılır : hydrolysis resistant polybuthylene terephtalate (PBT). Kablo yapısına bağlı olarak uygun sayıda fiberler bu tüp içine yerleştirilir. Tüp içi özel dolgu (jel) malzemesi ile doldurulur.

Merkez Elemanı

Tüplerin ve fiberlerin herhangi bir stres altında kalmamaları için taşıyıcı bir kuvvet elemanıdır. Metal veya metal olmayan bir malzemeden yapılmış olabilir. Boyutları ve malzeme tipi kablo yapısına ve montaj koşullarına bağlı olarak belirlenmektedir.

Bükülü Kablo Özü

Tüpler, bir merkez elemanı etrafında SZ veya helisel şekilde bükülürler. Büküm esnasında kablo özü dolgu ( jel gibi) malzemesi ile doldurulur. Bu malzeme öz içerisinden su yürümesini engellemektedir.

Öz Sarma Bandı

Nonhygroscopic bir bant öz üzerine boyuna ve bindirmeli olarak sarılmaktadır.

Mukavemet Elemanı

Öz üzerine, montaj ve çalışma koşullarına bağlı olarak uygun miktar ve özelliklerde aramid ipler sarılır.

İç Kılıf

PE malzeme ile iç kılıf yapılır.

Mukavemet Elemanı

İç Kılıf üzerine montaj ve çalışma koşullarına bağlı olarak uygun miktar ve özelliklerde aramid ipler sarılır.

Dış Kılıf

PE malzeme ile dış kılıf yapılır.

Kılıf markalaması

Kılıf üzerine sıcak baskı yöntemi ile isteğe uygun yazı yazılabilmekte  ve metraj yapılabilmektedir.

Kablo Boyu

Müşteri isteğine ve kablo yapısına bağlı olarak değişebilmektedir. Kablo Yapısı Müşteri isteklerine bağlı olarak değiştirilebilmektedir.

 

Optik Karakteristikler

Optik karakteristikler, kullanılan fiber tipine ve müşteri isteklerine bağlı olarak değişebilmektedir.

Mek. Karakteristikler

Müşteri isteklerine bağlı olarak belirlenir. Mekanik özellikleri, çalışma, montaj ve iklim koşulları belirlemektedir.

Paketleme

Kablo ağaç makaralara sarılmakta ve makaranın etrafı kapak tahtaları ile örtülmektedir. Kablo uçları uygun bir şekilde kapatılmaktadır. Makara üzerine yön okları ve ürün tanıtıcı etiketler konmaktadır.

Kablo Kesiti

 

ALÜMİNYUM İLETKENLER

ÇELİK ÖZLÜ ALÜMİNYUM İLETKENLER

ÇELİK ÖZLÜ ALÜMİNYUM İLETKENLER (A1 / S1A)

Orta ve yüksek gerilim iletim hatlarında kullanılan çıplak çelik özlü alüminyum iletkenler, Türk Standardı TS-IEC 1089’ a uygun olarak, 15…750 mm² kesitleri arasında üretilmektedir. İstek üzerine CSA, ASTM, DIN, BS, SFS, NF gibi diğer ülke standardlarına uygun üretim yapılmaktadır. Genel olarak iletkenler, standard ağaç makaralar üzerinde teslim edilir.

İLETKENLER İÇİN STANDARD AĞAÇ MAKARA ÖLÇÜLERİ

MAKARA TİPİ

BOYUTLAR(mm)

AĞIRLIK
(kg)

HACİM
(m³)

A B C D E

TA

1000 810 480 720 85 104 1.00
D 1180 810 580 720 85 110 1.50
EH 1500 865 760 733 85 212 2.20
GR 2000 1120 900 940 85 640 4.80

 

 

İŞARETLEME

Üreticinin adı, üretim yılı ve standardı, iletkenin cinsi, anma adı, kesiti, çapı, parça adet x uzunluğu, alıcı ve sipariş kodu, makaranın tipi, numarası, brüt ve net ağırlığını belirten madeni bir etiket makara  yanağı üzerine yerleştirilmiştir. Makaranın taşınma ve açılma yönü, yanak üzerinde bir ok işareti ile belirtilmiştir.

 

ÇELİK ÖZLÜ ALÜMİNYUM İLETKENLER (A1/S1A) – Yapı, mekanik ve elektriksel özellikleri

Standardı

Anma

Adı

 

A1/S1A

(Al/Ç)

mm²

Kesit

Tel Sayıları ve Çapları

Eşdeğer

Bakır

Kesiti

mm²

Anma Çapı

AWG

veya

cir.mils

 

Al

mm²

 

Çelik

mm²

Toplam

İletken

mm²

Alüminyum

Çelik

 

Çelik

mm

 

İletken

mm

 

Adet

Çap

mm

 

Adet

Çap

mm

  SWALLOW 27/4 

26,69

4,45

31,14

6

2,38

1

2,38

16,78

2,38

7,14

  SPARROW 34/6 

33,59

5,60

39,19

6

2,67

1

2,67

21,09

2,67

8,01

  ROBINONE 45/7  88 220 

44,70

7,45

52,15

6

3,08

1

3,08

28,11

3,08

9,24

  RAVEN 54/9  1/0 

53,52

8,92

62,44

6

3,37

1

3,37

33,73

3,37

10,11

  PIGEON 85/14  3/0 

85,13

14,18

99,30

6

4,25

1

4,25

53,52

4,25

12,75

  PARTRIDGE 135/22  266 800 

134,87

21,99

156,86

26

2,57

7

2,00

85,17

6,00

16,28

  OSTRICH 152/25  300 000 

152,19

24,71

176,90

26

2,73

7

2,12

95,60

6,36

17,28

  HAWK 242/39  477 000 

241,65

39,19

280,84

26

3,44

7

2,67

152,00

8,01

21,77

  DRAKE 403/65  795 000 

402,56

65,44

468,00

26

4,44

7

3,45

253,30

10,35

28,11

  CONDOR 402/52  795 000 

402,33

53,15

454,48

54

3,08

7

3,08

253,30

9,24

27,72

  RAIL 483/34  954 000 

483,40

33,60

517,00

45

3,70

7

2,47

300,00

7,40

29,60

  CARDINAL 485/63  954 000 

484,53

62,81

547,34

54

3,38

7

3,38

304,00

10,14

30,42

  PHEASANT 645/82  1 272 000 

645,08

81,71

726,79

54

3,90

19

2,34

405,70

11,70

35,10

 

 

 

 

 

Kanada

Standardı

Anma

Adı

Kesit

A1/S1A

(Al/Ç)

mm²

AWG

veya

cir.mils

Toplam

İletken

mm²

 

Anma
Kopma
Yükü
kg

+ 20  0C
DC
Direnci
Ohm/km

Anma
Birim
Ağırlığı
kg/km

Standard Ambalaj
(Bir Marka Üzerinde)

Akım Taşıma
Kapasitesi

 

İletken
Adet x Boy m

Net
Ağırlık
kg

Makara

Tipi

AMPER
(1)       (2)      (3)

 
  SWALLOW 27/4 

31,14

1038

1,0742

107,8

2×3200

690

TA

120

160

180

  SPARROW 34/6 

39,19

1290

0,8543

135,7

3×1600

655

TA

140

180

200

  ROBINONE 45/7  88 220 

52,15

1650

0,6410

179,3

2×1600

575

TA

175

200

230

  RAVEN 54/9  1/0 

62,44

1969

0,5362

216,2

1×3200

690

TA

195

230

280

  PIGEON 85/14  3/0 

99,30

2995

0,3366

343,9

1×1800

620

TA

275

300

360

  PARTRIDGE 135/22  266 800 

156,86

5113

0,2140

543,8

1×1600

880

D

345

460

510

  OSTRICH 152/25  300 000 

176,90

5755

0,1897

612,9

1×1600

980

EH

410

490

540

  HAWK 242/39  477 000 

280,84

8798

0,1194

972,8

1×1600

1560

EH

540

670

740

  DRAKE 403/65  795 000 

468,00

14165

0,0715

1621,9

1×2200

3570

GR

760

900

1020

  CONDOR 402/52  795 000 

454,48

13003

0,0718

1519,7

1×1600

2450

GR

760

900

1020

  RAIL 483/34  954 000 

517,00

11864

0,0599

1600,2

1×2000

3200

GR

860

1010

1100

  CARDINAL 485/63  954 000 

547,34

15589

0,0597

1829,8

1×2000

3660

GR

860

1010

1090

  PHEASANT 645/82  1 272 000 

726,79

19767

0,0449

2423,5

1×1600

3880

GR

1000

1160

1300

 

Akım Taşıma Kapasitesi Faktörleri

Birim

1

2

3

4

5

6

  Rüzgar Hızı

m/sn

0

0,6096

0,6

0,6

0,6

0,6

  Ortam Sıcaklığı

ºC

40

25

20

45

35

25

  Max. İletken Sıcaklığı

ºC

80

75

80

80

80

80

  Frekans

Hz

50

60

50

50

50

50

  İletken Yüzeyi   

-

mat

  Güneş Isısı   kW/m²

-

-

1

1,2

1,2

1,2

 

TAM ALÜMİNYUM İLETKENLER

TAM ALÜMİNYUM İLETKENLER (A1)

Alçak gerilim dağıtım hatlarında kullanılan çıplak tam alüminyum iletkenler,Türk Standardı TS-IEC 1089’ a uygun olarak 15…500 mm² kesitleri arasında üretilmektedir. İstek üzerine ASTM, DIN, BS, SFS, NF gibi diğer ülke standardlarına uygun üretim yapılmaktadır. Genel olarak iletkenler standard ağaç makaralar üzerinde teslim edilir.

 

İLETKENLER İÇİN STANDARD AĞAÇ MAKARA ÖLÇÜLERİ

MAKARA TİPİ

BOYUTLAR(mm)

AĞIRLIK
(kg)

HACİM
(m³)

A B C D E

TA

1000 810 480 720 85 104 1.00
D 1180 810 580 720 85 110 1.50
EH 1500 865 760 733 85 212 2.20
GR 2000 1120 900 940 85 640 4.80

 

 

İŞARETLEME

Üreticinin adı, üretim yılı ve standardı, iletkenin cinsi, anma adı, kesiti, çapı, parça adet x uzunluğu, alıcı ve sipariş kodu, makaranın tipi, numarası, brüt ve net ağırlığını belirten madeni bir etiket makara  yanağı üzerine yerleştirilmiştir. Makaranın taşınma ve açılma yönü, yanak üzerinde bir ok işareti ile belirtilmiştir.

 

 

TAM  ALÜMİNYUM İLETKENLER (A1) – Yapı, mekanik ve elektrik özellikleri

Kanada

Standardı

Anma

Adı

  

A1

(Al)

mm²

Kesit

Eşdeğer

Bakır

Kesiti

mm²

Tel Sayıları ve Çap

İletken

Anma

Çapı

mm

+ 20 ºC

DC

Direnci

Ohm/km

AWG

veya

cir.mils

Toplam

İletken

mm²

Alüminyum

 

Adet

Çap

mm

  ROSE

21

21,14

13,30

7

1,96

5,88

1,354

  LILY

27

26,66

16,78

7

2,20

6,61

1,074

  PANSY

42

42,37

26,57

7

2,78

8,33

0,6752

  POPPY

53

1/0 

53,49

33,73

7

3,12

9,36

0,5351

  ASTER

67

2/0 

67,45

42,32

7

3,50

10,51

0,4245

  PHLOX

85

3/0 

84,99

53,52

7

3,93

11,80

0,3366

  OXLIP

107

4/0 

107,30

67,50

7

4,42

13,25

0,2671

 

 

 

Kanada

Standardı

Anma

Adı

  

A1

(Al)

mm²

Kesit

Anma

Kopma

Yükü

kgf

Anma

Birim

Ağırlığı

kg/km

Standard Ambalaj

Akım Taşıma

Kapasitesi

AWG

veya

cir.mils

Toplam

İletken

mm²

İletken

AdetxBoy

m

Net

Ağırlık

kg

 

Makara

Tipi

AMPER

(1)          (2)          (3)

  ROSE

21

21,14

403

58

1×10000

580

TA

110

140

150

  LILY

27

26,66

495

73

1×7700

565

TA

125

160

170

  PANSY

42

42,37

725

116

1×5000

580

TA

165

200

230

  POPPY

53

1/0 

53,49

888

146

1×3800

555

TA

193

230

270

  ASTER

67

2/0 

67,45

1.115

184

1×3100

570

TA

225

260

300

  PHLOX

85

3/0 

84,99

1.369

232

1×2500

580

TA

262

300

340

  OXLIP

107

4/0 

107,3

1.732

294

1×1900

560

TA

306

370

400

 

Akım Taşıma Kapasitesi Faktörleri

 

Birim

1

2

3

4

5

6

  Rüzgar Hızı

m/sn

0

0,6096

0,6

0,6

0,6

0,6

  Ortam Sıcaklığı

ºC

40

25

20

45

35

25

  Max. İletken Sıcaklığı

ºC

80

75

80

80

80

80

  Frekans

Hz

50

60

50

50

50

50

  İletken Yüzeyi   

-

mat

  Güneş Isısı

kW/m²

-

-

1

1,2

1,2

1,2

 

ALPEK

ASKI TELLİ, DEMET BİÇİMLİ, ALÜMİNYUM İLETKENLİ HAVA HATTI KABLOLARI (AER)

AER tipi kablolar, güvenli emniyetli, ve tesis maliyetlerinde sağladığı ekonomi nedeni ile 1960 yılından beri, tüm dünyada alçak ve orta gerilimde, çıplak alüminyum iletkenli hava hatları yerine hızla artan bir şekilde kullanılmaktadır.
AER tipi
askı telli, demet biçimli, alüminyum iletkenli, 1 kV alçak gerilim hava hattı kablosu ALPEK® (tescilli adı), Finlandiya Standardı SFS 2200 ve Türk Standardı  TS 11654’e uygun olarak 1971 yılından beri TÜRKKABLO A.O. tarafından ülkemizde üretilmektedir.

ALPEK kabloların, ülkemizdeki hızlı kullanım artışı, deneyimlerin olumlu olduğunu kanıtlamaktadır.

ALPEK kabloların yapısal özelliklerinin sağladığı yararlar kısaca aşağıda özetlenmiştir.

GÜVENİRLİK


ALPEK kablolar, şehir ve özellikle ağaçlık ve kırsal alanda, konut veya sınai tesislerde ağaç, demir veya beton direkli 1 kV alçak gerilim dağıtım şebekelerinde, çıplak alüminyum veya bakır iletken yerine kullanılarak çıplak iletkenli hava hatlarında kamçılanma nedeni ile sıkça oluşan kısa devre arızalarına imkan vermez.

ALPEK kablolarının delinme gerilimleri çok yüksektir. Bu nedenle yalıtım arızası yok denecek kadar azdır. Ayrıca, abone elektrik sayaçlarını, atmosferik aşırı gerilimlerin tahrip edici etkilerine karşı korur.

ALPEK kablolar, çevre dostu olup, ağaç kesilmelerini en alt düzeye indirir, doğa ile uyum sağlar.

ALPEK kabloların, ağaçlara teması durumunda tehlikeli kısa devreler oluşmaz.

 

EMNİYET


ALPEK kabloların faz iletkenlerinin yalıtılmış  olması, elektrik hakkında yeterli bilgi sahibi olmayan kişilerin dikatsizce iletkenlere dokunması sonucu oluşabilecek ölümcül kazaları önler. ALPEK kabloları çıplak iletkenli hatlardan ayıran en önemli faydası ve özelliğidir.ALPEK kabloların yapısı nedeni ile yıldırım gibi atmosferik olayların oluşturduğu aşırı gerilimlerin tahrip edici etkisi sonucu meydana gelen kısa devreler ve maddi kayıplar daha azdır.

ALPEK kabloların nötr hattının çıplak oluşu, fazlar ile karışmasını önler, tesis ve tamir esnasında yanılmalara ve ölümcül hatalara imkan vermez.

 

EKONOMİ


ALPEK kablolu sistemler kullanılarak, çıplak iletkenli hatlara göre direk boylarının kısalması, 5 çıplak iletken için gerekli bağlantı malzemesi ve çekimi yerine tek bağlantı ve çekim neticesi tesislerin maliyetinde % 15…35 arasında bir tasarruf sağlanabilir.

ALPEK kabloların işletme ve bakım masrafları, çıplak iletkenlere göre daha azdır.

ALPEK kablo tesis edilmiş direkler üzerine, birden fazla kablo tesis edebilme olanağı, daha sonraları gerekecek mevcut şebeke takviyelerinde çok büyük bir kolaylık, imkân ve ekonomi sağlar.

ALPEK kablolar, orta gerilim hava hatları veya hava hattı telefon kabloları ile beraber aynı direkler üzerinde tesis edilebilir.

ALPEK kabloların endüktif direnç değerinin çıplak iletkenli hatlara göre daha düşük olması gerilim düşümleri ve kayıpların azalmasına imkân verir.

ALPEK kablolar yapıları nedeni ile elektrik arızaları ve kesintileri azaltarak dolaylı bir ekonomi sağlar ve şikâyetleri azaltır.

ALPEK kablolar fazların yalıtılmış olması nedeni ile kaçak elektrik kullanımını önler.

 

KABLO YAPISI


Faz iletkenleri:

16 mm² dairesel kesitili som, 25… 70 mm² sıkıştırılmış, çok telli yuvarlak alüminyum. Diğer kesitler istek üzerine üretilir.

Nötr-Askı iletkeni:

Faz iletkenlerinin bir üst kesitinde, çıplak, sıkıştırılmış, çok telli yuvarlak alüminyum alaşım ( 294 N/mm²_).

Yalıtım:

TS – 11654 şartlarını karşılayan ve dış hava şartlarına dayanıklı, siyah renkli polietilen.

Yapı:

ALPEK kablolar, dış hava şartlarına dayanıklı siyah polietilen ile yalıtılmış alüminyum iletkenlerin, tüm mekanik yükleri taşıyan alüminyum alaşımdan yapılmış çıplak bir askı teli etrafına bükülerek sarılması ile oluşturulur. İstek üzerine 16 mm² sokak aydınlatma fazı eklenebilir.

Fazların Ayırımı:

Fazlar, tüm kablo boyunca kesintisiz, dayanıklı iki, üç veya dört adet tırnak ile birbirlerinden ayrılır.  Sokak aydınlatma fazı üzerinde tırnak yoktur.

 

İşaretleme:

İki tırnaklı faz iletkeni yalıtkanı üzerinde, üretici firma adı, kablo adı, kesiti, işletme gerilimi, TSE garanti işareti, standard no’su ve üretim yılı kabartma olarak basılı.

Standard:

TS – 11654 ( SFS 2200 )

 

ALPEK® KABLOLARIN FİZİKSEL VE ELEKTRİKSEL ÖZELLİKLERİ

ALPEK®

İletken
Adedi ve Kesiti
mm²

Yalıtılmış Faz İletkenleri

Nötr Askı Teli

Tüm Kablo

Standard İmalat
Uzunluğu
m

Dağıtım hattı

Sokak Aydınlatması

Kesit
mm²


Kopma
Yükü
kgf

Dış Çap
mm

Ağırlık
kg/km

AdetxKesit
mm²

Azami Akım
Amper

AdetxKesit
mm²

Azami Akım
Amper

1×10+16

1×10

55

-

-

16

480

12

100

1000

3×10+16

3×10

50

-

-

16

480

20

200

1000

1×16+25

1×16

70

-

-

25

750

14

140

1000

1×25+35

1×25

100

-

-

35

1050

17

200

1000

1×35+50

1×35

125

-

-

50

1500

20

275

1000

3×16+25

3×16

70

-

-

25

750

22

275

1000

3×25+35

3×25

90

-

-

35

1050

26

400

1000

3×35+50

3×35

115

-

-

50

1500

30

575

1000

3×50+70

3×50

140

-

-

70

2100

35

750

1000

3×70+95

3×70

180

-

-

95

2850

41

1050

1000

1×16+25

-

-

1×16

75

25

750

14

140

1000

1×16+1×16+25

1×16

70

1×16

60

25

750

15

225

1000

3×16+1×16+25

3×16

60

1×16

60

25

750

22

350

1000

3×25+1×16+35

3×25

80

1×16

60

35

1050

26

475

1000

3×35+1×16+50

3×35

95

1×16

60

50

1500

30

625

1000

3×50+1×16+70

3×50

120

1×16

60

70

2100

35

800

1000

  3×70+1×16+95

3×70

150

1×16

60

95

2850

41

1100

1000

 

 

 

 

 

 

 

VİNAL

BAKIR İLETKENLİ, PVC YALITKANLI YERALTI GÜÇ KABLOLARI

Elektrik enerjisinin üretimden kullanıcıya kadar taşınmasında bakır iletkenli yeraltı güç kabloları oldukça büyük bir yer tutar. Pek çok yapısal tipi bulunan yeraltı güç kablolarının seçiminde yapı, yatırım, tesis, güç kayıpları bedelleri dikkate alınarak optimal bir kesit tesbiti kullanımın ekonomik olması için gereklidir.

Kablo seçimini etkileyen başlıca yapısal etkenler kısaca aşağıda özetlenmiştir.

  • En yüksek işletme gerilimi,
  • Yalıtım seviyesi,
  • Frekans,
  • Taşınacak yük,
  • Günlük yük eğrisi,
  • Oluşabilecek aşırı yüklerin süre ve büyüklüğü,
  • Kısa devre akımlarının süre ve büyüklüğü,
  • Sistemin nötr noktası detayı (yalıtılmış, doğrudan topraklı, Petterson bobinli),
  • Kablonun hava hattı ile bağlantısı,
  • Kullanılan teçhizatın yalıtımı (çıplak iletken izolatörleri, parafudrlar, vs.)
  • Gerilim düşümü,
  • Hattın uzunluğu,
  • Hattın profili,
  • Tesis edilme şekli (doğrudan toprak içi veya kanal, havada, tünel içinde vs.),
  • Toprağın kimyasal ve fiziksel özellikleri (taş, kum, balçık, kuru, nemli, korozif vs.),
  • Havanın ve toprağın en az ve en çok çevre sıcaklığı (sıcak su borularına yakınlığı),
  • Uyulması gereken yönetmenlik ve şartnameler.

TÜRKKABLO A.O. 1974 yılından beri, TS 212’ye uygun olarak VİNAL tescilli adı ile 0,6/1 kV’luk bakır iletkenli, PVC yalıtkanlı, 10…185 mm² kesitleri arasında, yeraltı güç kabloları üretmektedir.

VİNAL kablolar üç ayrı tipte imal edilmektedir.

1 – VİNAL – D (YVV-NYY)

VİNAL-D , PVC yalıtkanlı ve kılıflı, düşük nötr kesitli, dört damarlı güç kabloları sabit tesislerde, bina içi ve dışında, kablo kanallarında, güç merkezlerinde, şalt ve endüstri tesislerinde, yerel enerji dağıtımında ve kablo yalıtımına zarar verebilecek dış etkenlere karşı önlem alınarak ağır hizmet şartlarında, değişik toprak ortamlarında (kuru, nemli, sulu, kumlu, killi, kayalık, vs.) kullanılır.

2 – VİNAL – K (YVMV – NYCY)

VİNAL-K, PVC yalıtkanlı ve kılıflı, düşük nötr kesitine eşdeğer bakır konsantrik iletkenli üç damarlı güç kabloları genel olarak toprak içine serilir. Bakır konsantrik nötr iletken dış etkilere karşı elektriksel ve mekanik koruyucu görev görür. Endüstri, şalt, yerel enerji ve sokak aydınlatma dağıtımında ağır hizmet şartlarında değişik toprak ortamlarında (kuru, nemli, sulu, kumlu, killi, kayalık, vs.) kullanılır.

3 – VİNAL – Z (YVŞV – NYFGbY)

VİNAL-Z, PVC yalıtkanlı ve kılıflı, çelik zırhlı, düşük nötr kesitli, dört damarlı güç kabloları sabit tesislerde, bina içi ve dışında, kablo kanallarında, güç merkezlerinde, şalt ve endüstri tesislerinde, yerel enerji dağıtımında ve mekanik zorlamaların etkili olduğu yerlerde, ağır hizmet şartlarında, değişik toprak (kuru, nemli, sulu, kumlu, killi, kayalık, vs.), nehir ve deniz içi gibi ortamlarda kullanılır.

 

KABLO YAPISI

İletkenler:

10 – 16 mm² dairesel kesitli som , 16 – 25 mm² sıkıştırılmış yuvarlak çok telli (ş),
35… 185 mm² sıkıştırılmış yuvarlak (ş) veya sıkıştırılmış sektör (daire dilimi) (sş) çok telli bakır.

Yalıtım:

PVC- plastik. Damar yalıtkan kılıfları renklendirilerek ayırım.

İç örtü:

Ekstrüzyonla çekilmiş dolgu kılıf veya plastik bant.

Konsantrik.iletken:

Düşük nötr kesitine eşdeğer çok telli bakır ve açık helisel sarılı bakır bant.

 

Metal zırh:

Çelik yassı tel.

Metal zırh sargısı:

Plastik veya çelik şerit.

Dış kılıf:

PVC – plastik, siyah.

İşaretleme:

Dış kılıfı üzerinde, üretici firma adı, kablo adı ve tipi, kesiti, işletme gerilimi, TSE garanti işareti, standard no’su ve üretim yılı kabartma olarak basılı.

Standard:

TS-212; TS 11178 veya istek üzerine diğer bir standarda uygun olarak üretilebilir.

 

VİNAL® KABLO YAPISAL DEĞERLER

VİNAL KABLO EŞDEĞER ALÜMİNYUM VİNAL – D VİNAL – K VİNAL – Z
Adetxfaz/nötr iletken

Kesit ( mm² )

Adetxfaz/nötr iletken

Kesit ( mm² )

Dış Çap

mm

Ağırlık

kg/km

Standard

boy (m)

Dış Çap

mm

Ağırlık

kg/km

Standard

boy (m)

Dış Çap

mm

Ağırlık

kg/km

Standard

boy (m)

  3×10 /10 3×16 /16 20 740 1,000 21 730 1,000 23 1,150 1,000
  3×16 /16 3×25 /16 23 980 1,000 23 1,040 1,000 25 1,430 1,000
  3×25 ş/16 3×35 /16 27 1,440 1,000 28 1,500 1,000 29 1,990 1,000
  3×35 sş/16 3×50 /25 25 1,520 1,000 27 1,60 1,000 28 2,050 1,000
  3×50 sş/25 ş 3×70 /35 30 2,150 1,000 31 2,220 1,000 32 2,770 1,000
  3×70 sş/35 sş 3×95 /50 33 2,900 1,000 34 2,990 1,000 36 3,610 1,000
  3×70 sş/35 sş 3×120 /70 33 2,900 500 34 2,990 500 36 3,610 500
  3×95 sş/50 sş 3×150 /70 38 3,900 500 39 4,000 500 40 4,740 500
  3×120 sş/70 sş 3×185 /70 41 5,000 50 42 4,990 500 41 5,970 500
  3×150 sş/70 sş 3×240 /70 45 5,900 500 46 6,020 500 48 7,120 500

 

 

VİNAL® KABLO ELEKTRİKSEL DEĞERLER

VİNAL KABLO   Birim Bakır Faz İletkenleri
  Kesit   mm² 10 16 25 35 50 70 95 120 150 185
  DC Direnç +20 0C   ohm/km 1,83 1,16 0,727 0,524 0,387 0,268 0,193 0,153 0,124 0,0991
  Müsade edilen azami
  Yük akımı (*) toprakta
  A 75 98 128 157 185 228 275 313 353 399
  Kısa devre akımı 1 sn.   kA 1,1 1,8 2,8 4,0 5,8 8,0 10,9 13,8 17,2 21,3

 

MONTAJ VE EK MUFLAR

Kablo Bükülme Çapı

Güç kablolarının toprağa serilmesinde, bükme çaplarına dikkat edilmelidir. Genelde kablo en az bükülme çapı, kablo dış çapının 15 katından az olmamalıdır.

En büyük kablo çekme kuvveti

Kabloların çekimi sırasında, kablo çekme kuvvetinin büyüklüğüne dikkat edilmelidir.

Kablo çekiminin kablo çorabı ile yapılması halinde:

F = A1 x 1,0…1,5 kgf/mm² (Alüminyum iletkenli kablolar için)

F  = A1 x 1,0…2,0 kgf/mm² (Bakır iletkenli kablolar için)

En büyük çekme kuvveti değeri 850 kgf geçmemelidir.

Kablo çekiminin iletkenler çekme gözüne bağlanarak yapılması halinde:

F = A1 x 1,5 kgf/mm² (Alüminyum iletkenli kablolar için)

F = A1 x 5,0 kgf/mm² (Bakır iletkenli kablolar için)

En büyük çekme kuvveti değeri 2000 kgf geçmemelidir.

Kablo çekiminin metalik koruyucu kılıfa bağlanarak yapılması halinde:

F   = A2 x 100 kgf/mm²

A1 = Tüm iletkenlerin toplam kesiti mm² (konsantrik iletken hariç)

A2 = Metalik koruyucu kılıf toplam kesiti mm²

Çekim için en düşük sıcaklık

Kablo çekimi esnasında kablo sıcaklığının 0ºC altında olmamalıdır. Düşük sıcaklıklarda,  kablo sıcak ortamlarda ısıtıldıktan sonra çekim yapılmalıdır.

 

 

Ek Mufları

TÜRKKABLO A.O. olarak VİNAL kablo eklerinin yapılmasında, borular ısıtıldığında daralan ve eriyen yapışkanın yardımı ile mükemmel bir su ve nem yalıtımı sağlayan ısı büzüşmeli alçak gerilim düz ek mufu sistemi tercih edilmelidir.  Dökme reçineli sistem veya pik kutu+zift sisteminde ekleme işlemleri için kullanılabilir.

İletkenlerin eklenmesinde ve bağlantılarda standardlara uygun sıkmalı bağlayıcı ek boruları ve kablo pabuçları tercih edilmelidir.

Ek yapımında, ek üretici firmaların kullanma talimatlarına uygun hareket edilmesi ekin güvenirliği bakımından gereklidir.

 

ALVINAL

ALÜMİNYUM İLETKENLİ, PVC YALITKANLI ALÇAK GERİLİM
YERALTI GÜÇ KABLOLARI

Alüminyum elektrik alanında yüz yıla yakın bir süredir başarı ile kullanılmaktadır. Alüminyum bakıra göre hafifliği, eşdeğer elektrik geçirgenliğine yaklaşık bakırın yarı ağırlığında ve birim fiyatının daima bakırdan düşük olması sonucu elektrik şebeke tesis maliyetlerinde sağladığı büyük ekonomi, ALÜMİNYUM’un elektrik alanında kullanılan ana iletken malzemesi olmasına neden olmuştur. Alüminyum iletkenli güç kabloları, eşdeğer bakır iletkenli kablolara göre en az %35 oranında ucuzluğu, bugün olduğu gibi yıllardır devam etmektedir. Alüminyum özellikleri dikkate alınarak geliştirilmiş, standartlara uygun ek malzemelerin üretimi tüm ek sorunlarına çözüm getirmiştir.

Son yirmi yıldır, pek çok ülkede bilhassa alüminyum iletkenli alçak, orta ve yüksek gerilimli yeraltı enerji kablolu tesislerde büyük artışlar olmuştur. Örnek olarak, Finlandiya’da her yıl tesis edilen yaklaşık 2.000 km’lik 1 kV’luk yeraltı kablo şebekesinin yaklaşık %90’ında ve Almanya’daki 20.000 km’lik 1 kV’luk yeraltı kablo şebekesinin %65’inde alüminyum iletkenli güç kabloları ekonomik nedenler ile tercih edilmekte ve kullanılmaktadır.

TÜRKKABLO A.O. 1974 yılından beri, TS 212’ye uygun olarak ALVİNAL tescilli adı ile alüminyum iletkenli, PVC yalıtkanlı 0.6/1 kv’luk yeraltı güç kabloları üretmektedir.

ALVİNAL kablolar Ercan Hava Alanında (Kıbrıs), Konya Sanayi Bölgesinde, Konya Şehir Şebekesi ve tevsiinde, Erzincan Deprem Konutları, Eskişehir Şehir Şebekesi, Çorlu Marmara İplik Sanayi (6400 Kva), Manisa Pompa İstasyonları, Bolu Kartalkaya Oteli, Bursa Büyük Otel gibi pek çok değişik şartları olan tesislerde başarı ile hizmet vermektedir.

ALVİNAL kablolar üç ayrı tipte imal edilmektedir.

 

1-ALVİNAL-D (YAVV-NAYY)

ALVİNAL-D, alüminyum iletkenli, PVC yalıtkanlı ve kılıflı, düşük nötr kesitli,dört damarlı güç kabloları sabit tesislerde, bina içi ve dışında, kablo kanallarında,güç merkezlerinde, şalt ve endüstri tesislerinde, yerel enerji dağıtımında ve kablo yalıtımına zarar verebilecek dış etkenlere karşı önlem alınarak ağır hizmet şartlarında,değişik toprak ortamlarında (kuru, nemli, sulu, kumlu, killi, kayalık, vs.) kullanılır.

2-ALVİNAL-K (YAMV-NAYCY)

ALVİNAL-K , alüminyum iletkenli, PVC yalıtkanlı ve kılıflı,düşük nötr kesitine eşdeğer bakır konsantrik iletkenli, üç damarlı güç kabloları genel olarak toprak içine serilir. Bakır konsantrik nötr iletken dış etkilere karşı elektriksel ve mekanik koruyucu görev görür.Endüstri,şalt,yerel enerji ve sokak aydınlatma dağıtımında ağır hizmet şartlarında değişik toprak ortamlarında (kuru,nemli, sulu, kumlu, killi, kayalık, vs.) kullanılır.

3-ALVİNAL-Z (YAVSV-NAYFYGbY)

ALVİNAL-Z, alüminyum iletkenli,PVC yalıtkanlı ve kılıflı, çelik zırhlı,düşük nötr kesitli, dört damarlı güç kabloları sabit tesislerde,bina içi ve dışında,kablo kanallarında güç merkezlerinde,şalt ve endüstri tesislerinde, yerel enerji dağıtımında ve mekanik zorlamaların etkili olduğu yerlerde,nehir ve ağır hizmet şartlarında, değişik toprak (kuru,nemli,sulu,kumlu,killi,kayalık, vs. ) nehir ve deniz içi ortamlarda kullanılır.

 

 

 

 

 

KABLO YAPISI

İletkenler:

16 mm² dairesel kesitli som, 25 mm² (ş) sıkıştırılmış çok telli yuvarlak,  35…240 mm² sıkıştırılmış çok telli (ş) yuvarlak veya (sş) sektör (daire dilimi) alüminyum,

Yalıtım:

PVC-plastik.Damar yalıtkan kılıfları renklendirilerek ayırım.

İç örtü            :

Ekstrüzyonla çekilmiş dolgu kılıf veya plastik bant.

Konsantrik iletken:

Düşük nötr kesitine eşdeğer çok telli bakır ve açık helisel sarılı bakır bant.

Metal zırh:

Çelik yassı tel.

Metal zırh sargısı:

Plastik veya çelik şerit.

Dış kılıf:

PVC-Plastik,siyah.

İşaretleme:

Dış kılıf üzerinde, üretici firma adı, kablo tipi, kesiti, işletme gerilimi, TSE garanti işareti standart numarası ve üretim yılı kabartma olarak basılı.

Standard:

TS-212; TS 11178 veya istek üzerine diğer bir standarda uygun olarak üretilebilir.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ALVİNAL KABLO YAPISAL DEĞERLERİ

ALVİNAL KABLO

Adetxfaz/nötr iletken kesit

mm²

EŞDEĞER BAKIR KABLO
Adetxfaz/nötr iletken kesit

mm²

ALVİNAL – D

ALVİNAL – K

ALVİNAL – Z

Dış Çap

mm

Ağırlık

kg/km

Standard boy

m

Dış Çap

mm

Ağırlık

kg/km

Standard boy

m

Dış Çap

mm

Ağırlık

kg/km

Standard boy

m

3×16/16

3×10 /10

22

625

1,000

23

725

1,000

25

1,050

1,000

3×25 ş/16

3×16 /16

27

925

1,000

28

1,000

1,000

30

1,400

1,000

3×35 sş/16

3×25 /16

25

750

1,000

27

900

1,000

28

1,275

1,000

3×50 sş/25 ş

3×35 /16

29

1,000

1,000

30

1,150

1,000

32

1,600

1,000

3×70 sş/35 sş

3×50 /25

33

1,300

1,000

34

1,475

1,000

35

2,025

1,000

3×95 sş/50 sş

3×70 /35

37

1,725

1,000

37

1,900

1,000

39

2,500

1,000

3×120 sş/70 sş

3×70 /35

40

2,100

1,000

41

2,325

1,000

43

3,050

500

3×150 sş/70 sş

3×95 /50

43

2,475

500

46

2,775

500

47

3,575

500

3×185 sş/95 sş

3×120 /70

48

3,100

500

50

3,450

500

51

4,250

500

3×240 sş/120 sş

3×150 /70

54

4,000

500

56

4,375

500

57

5,275

500

 

 

ALVİNAL KABLO

Birim

Alüminyum Faz İletkenleri

 

Kesit

mm²

16

25

35

50

70

95

120

150

185

240

DC Direnç +20 0C

ohm/km

1,91

1,20

0,868

0,641

0,443

0,320

0,253

0,206

0,164

0,125

Müsade edilen azami
  yük akımı (*) toprakta

A

78

100

120

145

175

215

245

275

310

360

Kısa devre akımı 1 sn.

kA

1,10

1,80

2,50

3,50

5,00

6,70

8,50

10,50

13,00

17,00

 

(*) Müsade edilen azami yük akımı şartları

-  Çevre toprak sıcaklığı +20 ºC de

-  Kablo döşenme derinkiği 70 cm.

-  En yüksek İletken sıcaklığı +70 ºC

-  Müsade edilen kısa devre sıcaklığı (süre 5 san.) + 160 ºC

-  Toprağın özgül ısı direnci 1,0 K m/W

-  EVU yükleme

 

MONTAJ VE EK MUFLARI

Alüminyum ve bakır iletkenli güç kablolarının montaj ve ekleme tekniği farklılık göstermez; örneğin, kablo kanal veya tranşeler içine serilmesi, yalıtkanların soyulması, ek mufları ve ek macunu kullanılması gibi.

ALVİNAL alçak gerilim kabloların eklenmesinde TÜRKKABLO A.O. olarak, borular ısıtıldığında daralan ve eriyen yapışkanın yardımı ile mükemmel bir nem ve su yalıtımı sağlayan 3M ısı büzüşmeli alçak gerilim ek muf sistemi tercih edilmiştir.

 

Isı Büzüşmeli Borular

Her bir ek mufu, damar iletken yalıtımı için gerekli, ısıtıldığında iç yüzeyleri eriyen yalıtım yapışkanı ile kaplanmış damar ısı büzüşmeli borularından ve dış kılıf yalıtımı pek çok asit, alkalive eriyik gibi ağır dış etkenlere dayanıklı kalın ve yanmayı devam ettirmeyen malzemeden yapılmış, ısıtıldığında iç yüzeyleri eriyen yalıtım yapışkanı ile kaplanmış dış kılıf ısı büzüşmeli borusundan oluşur.

 

Ek Boruları

İletkenlerin eklenmesinde alüminyum özelliklerine göre geliştirilmiş kalaylı veya kalaysız, sıkıştırma yöntemine (pres ve kalıp)uygun yuvarlak yuvalı veya vidalı ek boruları kullanılır.Kalaylanmış ek boruları bakır iletken ile olan bağlantılarda kullanılabilir.

 

Komple Ek Mufu

Ek mufu içinde, damar ve dış kılıf büzüşmeli boruları ile birlikte, kablo damar iletkenlerinin bağlanması için kablo damar sayısına uygun ek boruları, zırhlı ve konsantrik iletkenli kablolar için çorap, özel yaylı kelepçeler ve tüm montaj aşamalarını tarif eden bir uygulama kılavuzu bulunmaktadır.

 

 

Kablo Pabuçları

Bara, kofre, cihaz vs. gibi diğer noktalara bağlama imkanı veren alüminyum özelliklerine göre geliştirilmiş sıkmalı kablo pabuçları kalaylı veya kalaysız olarak kullanılır. Kalaylanmış kablo pabuçları nem ve rutubet olmayan ortamlarda iç tesisatta bakır ile bağlanabilir.Dış ortamlar için bimetalik Al/Cu kablo pabuçları kullanılmalıdır.

  • Ek ve pabuçların kullanılmasında, iletken ,sıkmalı ek boru ve pabuç yuvaları önce ince bir zımpara veya fırça ile oksit tabakası temizlenmeli ve SARI MACUN sürülerek yeniden oksitlenmeye karşı korunmalıdır.
  • Komple düz ek mufları, ek boruları, alüminyum   ve bimetalik pabuçlar müşterinin ihtiyaç, şart ve seçimine göre TÜRKKABLO A.O.’dan temin edilebilir.

 

İLETKEN

This entry was posted in Tez / Ödev. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>